Ağzımdan Kaçtı / I Swear
‘FARKLI’ OLMAK…
Film, bir Tourette hastalığını tanıtma amaçlı biraz belgesel tatta bir yapım değil! Asıl bu ‘farklı’ kişinin diğer insanlarla iletişim kurma ve bütün sorunlarıyla kendi kimliğini bulmaya çalışmasının hikayesi… Hatta bu açıdan biraz ‘Rain Man’ filmiyle benzerlikler bulabiliriz.
Bedensel veya zihinsel engelli bir başkarakter etrafında bir senaryo inşa etmek oldukça hassas bir konu… Böyle bir karakteri ve onun diğer kişilerle bağını işlemek şaşırma, duygulanma, merak hatta zaman zaman tebessüm ettirme gibi birçok değişik duygu ve tepki doğurabilir ancak bu ‘dalgalanmalar’ bir acıma veya işlenen ‘engelin’ çok ciddiye alınmaması olarak da karşılık bulabilir.
‘My Left Foot’dan ‘Forrest Gump’a kadar giden kabarık ve uzun bir listede, genellikle söz konusu karakter engelli olmasına rağmen kendisini diğer insanlardan ayrıştıran bir duyarlılık veya yetenek taşır. Bu listenin bizde pek bilinmeyen ama dikkat çekici örneklerinden bir olan ‘Le Huitieme jour / Sekizinci Gün’ de(1996) Down sendromlu Georges karakterini gerçek hayatta da Down sendromlu aktör Pascal Dequenne canlandırmıştı.
‘Ağzımdan kaçtı’nın başkarakteri kurgusal değil, gerçek bir kişiden uyarlanmış bir karakter. Film, bir anlamda John Davidson adında bu kişinin biopik’i niteliğinde bir yapım..
TOURETTE SENDROMU…
Film, 1982 yılında 14-15 yaşlarında John’un Tourette semptomları göstermeye başlamasıyla ve zamanla önce okulunda, arkadaş çevresinde hatta ailesinde dışlanmasıyla başlıyor. Hatırlatmak amacıyla açıklayalım : Tourette, önce dikkat edememe ve görme bozukluğuyla başlayan sonrasında değişik beden uzuvlarının istemsiz sert hareketlerini tetikleyen, konuşma bozukluğu yaratan, sert iniltiler ve tükürmelere kadar giden semptomlara yol açan nörolojik bir hastalık…Üstelik Davidson karakterinde normalde Tourette hastalarının çok azında olan istemsizce küfretme zaafı da bulunuyor. Dolayısıyla en alakasız durumlarda ve en olmayacak kişilere arada küfürler etmek başkarakterin bazen okulda cezalar almasına sonrasında ise alay konusu olmasına hatta bir keresinde hastanelik edilecek kadar dayak yemesine yol açıyor.
Ancak bu ağzını tutamama sorunu aynı zamanda Davidson’a bir ‘dürüstlük’ de katıyor. Karşılaştığı bir kişi hakkındaki düşüncülerini çoğu zaman biraz patavatsızca söylemesi, onun asla arkadan konuşmayacağına, yapmacık bir nezaket göstermeyeceğine ve hissiyatını saf haliyle dile getireceğine işaret ediyor. Bu sahneler bizi zaman zaman tebessüm ettirse de asla bir ‘farce’ çiğliğine düşmüyor, hastalığın ağırlığını hafifletmiyor.
KOL KANAT GEREN KİŞİLER…
Hikayenin can alıcı noktalarından birisi de ‘anlamama’ üzerine oluyor. Günümüzde bile yüzde yüz iyileştirme şansı olmayan bu sendrom, uzunca bir başkarakterin çevresindeki kişiler tarafından ‘kontrol edilebilir’ veya ilaç yoluyla iyileşebilir olarak görülüyor. Ailesinin bile bir noktadan sonra sırt çevirdiği (bir yerden sonra onun tek başına şömine karşısında yemeğini yemesini istiyorlar) Davidson aradığı psikolojik desteği ve şefkati onu evinde daimi olarak ağırlayan Dottie ve onu sorunlarına rağmen işe kabul eden Tommy’de buluyor. Başkaraktere adeta ‘kol kanat geren’ bu kişiler onun sadece hayatına belli bir düzen getirmesini sağlamıyor aynı zamanda da diğer insanların bu hastalığa nasıl bakmaları konusunda bir rehber görevi üstleniyorlar.
Şu noktanın da altını çizmekte yarar var : film, bir Tourette hastalığını tanıtma amaçlı biraz belgesel tatta bir yapım değil! Asıl bu ‘farklı’ kişinin diğer insanlarla iletişim kurma ve bütün sorunlarıyla kendi kimliğini bulmaya çalışmasının hikayesi… Hatta bu açıdan biraz ‘Rain Man’ filmiyle benzerlikler bulabiliriz.
Filmin sonunda gerçek hayattaki John Davidson’ı ve onun bu hastalık konusunda ‘farkındalık’ yaratma çabalarından dolayı İngiltere Kraliçesi tarafından aldığı nişan törenini görüyoruz. Ve anlıyoruz ki bu hastalıktan mustarip kişilerin ne derece garip olduğu bizim onlara bakış açımızla ilgili. Aslında onlar sadece farklı kişiler!
Yönetmen / Senaryo : Kirk Jones
Görüntü Yönetmeni : James Blann
Kurgu : Sam Sneade
Müzik : Stephen Rennicks
Oyuncular : Robert Aramayo, Maxine Peake, Sherley Henderson, Peter Mullan, Scott Ellis Watson, Steven Cree, Sanjeev Kohli, Adam McNamara, Adam McNamara
İngiltere / Biyografi-Komedi-Dram / 120 Dk.
