78. Cannes Film Festivali

SİNEMANIN KALBİ . CANNES’DA ATIYOR

78. Cannes Film Festivali 13- 24 Mayıs arasında gerçekleşecek

Her Mayısta “sinemanın büyüsüne teslim olan Cannes Film Festivali” bu yıl da genç yetenekleri keşfetmeye çalışacak. 2 Altın Palmiye Ödüllü filmde oynayan, yaşayan erkek karakter oyuncularının en yeteneklisi olan Robert De Niro “Onursal Altın Palmiye Ödülü” ile taçlandırıldı. Bu yıl festival tarihinde ilk kez 2 resimli bir afiş kullanıldı.

13 – 24 Mayıs arasında gerçekleşecek 78. Cannes Film Festivali programında genç yeteneklere şans tanıdı. Festival tarihinin ilk kadın başkanı, yönetici olarak sinema sektöründen gelme İris Knobloch, ev sahipliği görevini yerine getirdi. Knobloch, yanında Festival Genel Direktörü Thierry Frémaux ile birlikte Festival Sarayının girişinde, kırmızı halılı merdivenlerin başında Açılış Galasının konuklarını karşıladı. Gecenin takdimcisi Comedie Française oyuncusu Laurent Laffite oldu. Ana yarışmanın jürisi, başkanları Juliette Binoche ile birlikte galaya katıldı. Açılış Galasında yarışma dışı gösterilen, genç Fransız yönetmen ve senaryo yazarı Amélie Bonnin’in “Partir Un Jour” filminin ekibi merdivenleri tırmanan son grup oldu.

Bu yıl Cannes’a 56 ülkeden rekor sayıda, 2909 film müracaat etti. Bunların 1127 adedi sanatçıların ilk filmleriydi. Pandemi yıllarında Cannes’a başvuran film sayısı 1000 – 1500’e düşmüştü. O yıllarda sinemanın öldüğü ileri sürülmüştü. İnsanların sinema salonlarına dönmeye başlaması, Cannes’a katılmak için 2909 filmin müracaat etmesi yukarıdaki iddiayı çürütüyor. Resmi seçkide yer alacak 50 – 60 filmin yüzde 32’si kadın, yüzde 68’i erkek sinemacıların elinden çıkma. Başkan İris KnoblochCannes her yıl sinemanın büyüsüne teslim olur” derken, Genel Direktör Thierry Frémaux, Orson Welles, Quentin Tarantino, Jane Campion’un aralarında bulunduğu sayısız ünlü yönetmenin ilk çıkışlarını Cannes’da yapıp uluslararası şöhreti yakaladıklarının altını çizdi. Genç yetenekleri keşfetmekle ünlü olan Cannes Film Festivali’nde, bu yıl Belirli Bir Bakış bölümünde yarışacak filmlerin yarısı ilk filmlerini yapan sinemacılara ait. Geçen yıl bu bölümde 4 kadın yönetmen vardı, bu yıl bu sayı ikiye katlandı.

Son 2 yılda Amerikan sinemasını onore etmekte yarışan Cannes Film Festivali, bu yıl aynı tutumu sürdürüyor. Harrison Ford, Meryl Streep, George Lucas’tan sonra bu yıl bir başka Amerikalı sinema sanatçısı Robert De Niro “Onursal Altın Palmiye Ödülü” ile taçlandırıldı. Amerikan süperprodüksiyonlarının ilk gösterimlerini Cannes’da yaptırmayı sağlayan festival yöneticileri, bu yıl da Tom Cruise’un ünlü “Görevimiz Tehlike” serisinin 8. ayağı “Son Hesaplaşma / The Final Reckoning”in dünya prömiyeri festivalin 2. günü Lumiere Salonunda yapılacak.

2 ALTIN PALMİYE’Lİ YÖNETMEN

Bu yıl ana yarışmada evvelce Altın Palmiye sahibi olmuş 2 yönetmen var. Julia DucournauTitane”dan sonra “Alpha” filmiyle büyük ödüle ulaşıp, festvalin “Çifte Altın Palmiyeli Yönetmanler Kulübü”nün yeni üyesi olmaya çalışacak. Jean-Pierre ve Luc Dardenne kardeşler ise, “Rosetta” ve “L’Enfant”dan sonra, “Genç Anneler / Jeunes Meres” filmiyle, festival tarihinin ilk “3 Altın Palmiye Ödülü sahibi” yönetmenleri sıfatını kazanmaya çalışacaklar. Ana yarışmada ayrıca, Amerikan sinemasından Wes Anderson, Richard Linklater, Kelly Reichardt, İtalyan Mario Martone, İngiliz Lynne Ramsey, İspanyol Carla Simon gibi prestijli isimlerin filmleri var.

78. Festivalin tek Türk ismi Fatih Akın’ı Festival Direktörü Frémaux, Almanya’da doğup kariyerini o ülkede yaptığı için “Alman Yönetmen” olarak takdim etti. Fatih Akın’ın Cannes Premiere bölümünde yarışma dışı olarak gösterilecek son filmi “Amrum”da yine Diane Kruger’e başrolü verdi. Alman aktris, Fatih Akın’ın “Paramparça / Aus Dem Nichts” filmiyle 2017’de En İyi Kadın Oyuncu Ödülünü almıştı. Thierrry FrémauxAmrum”un Fatih Akın’ın çok sevdiği bir sinema öğretmeninin projesi olduğunu, yaşlandığı için hocasının çekemediği filmi hayata geçirdiğini anlattı. Fatih Akın’ın Cannes’da “Yaşamın Kıyısında 7 Auf Der Anderen Seite” filmiyle kazanılmış En İyi Senaryo ve Ekümenik Jüri Ödülleri var.

Ülkelerinde film yapmaları yasaklanan, ev hapsinde tutulan, uluslararası film festivallerine eserlerini yollamaları engellenen İranlı sinemacılara, Cannes Film Festvali kucak açmayı sürdürüyor. Geçen yıl ülkesinden kaçmayı başarıp Almanya’da yaşayan Mohammad Resoulof’un “Kutsal İncirin Tohumu” filmini ana yarışmaya alan seçici kurul, bu yıl da ülkelerinde benzer sıkıntılar yaşayan 2 İranlı ustaya kapılarını açtı. Jafar PanahiBasit Bir Kaza / Un Simple Accident” ile, Saeed RoustayiAnne ve Çocuk / Mother and Child” ile ödül listesine girmeye çalıştılar. Bu yıl İspanyol sinemasının da Cannes’da 2 temsilcisi var. Berlin’de 2022 yıında “Alcarras” ile Altın Ayı Ödülü kazanan Katalan yönetmen, senaryo yazarı, yapımcı Carla SimonRomeira” adlı filmiyle ilk kez Cannes’da yarıştı. 1982 Paris doğumlu, Fransız asıllı, Galiçya kökenli genç İspanyol yönetmen ve senaryo yazarı Olivier LaxeSirat” adlı filmiyle, 4.kez katıldığı Cannes Festivali’nde ilk kez ana yarışmaya terfi etti.

FESTİVALDE AMERİKAN SİNEMASI

Cannes ana yarışmasına seçilen 4 Amerikan filminin yönetmenlerinin en ünlüsü Wes Anderson, senaryosunu Roman Coppola ile birlikte yazdığı “The Phoenician Sceme”, sanatçının tüm filmlerinde olduğu gibi kalabalık bir oyuncu kadrosuna sahip. Konusu ihanet ve ahlaki açıdan zayıf seçimler etrafında dönen film bir casusluk öyküsü. 2. ünlü Amerikalı yönetmen Richard Linklater’in “Yeni Dalga / Nouvelle Vague” adlı filmi benim programdaki en çok merak ettiğim filmdi. Fransız Yeni Dalga akımına başlama vuruşu yapan başyapıtlardan. Konusu Jean-Luc Godard’ın “Nefes Nefese / A Bout Du Souffle” filminin setinde geçen film, sinema tarihine yön veren hareketin nasıl ortaya çıktığına odaklanıyor. Cannes’a 3. gelişinde Kelly ReichardtThe Mastermind” ile bu festivalden “Carosse D’or”un dışında 2. ödülü kovalayacak. “Heredity”, “Ritüel / Midsommer” ve “Korkuyorum / Beau İs Afraid” filmleriyle ünlenen Ari AsterEddigton” ile Cannes ana yarışmasında ilk kez yer alacak.

Yarışmada 4 filmi olan ev sahibi Fransa’yı temsil eden, Julie Ducournau’dan dışında bir kadın yönetmen daha var : oyuncu Hafsia HerziLa Petite Derniere” filmiye, Cannes’a 3. kez yönetmen olarak katılacak. Almanya doğumlu Fransız yönetmen, senaryo yazarı Dominik Moll‘un cinayet draması polisiyesi “Dossier 137”ün merkezinde bir kadın polis var. Olivier LaxeSirat” ile bizleri Fas’ta Saghro çölünde bir maceraya sürükleyecek. Son yıllarda eski parlaklığını kaybeden İtalyan sinemasının Cannes ana yarışmasının tek temsilcisi, tiyatro ve edebiyat alanında da başarılı olan Mario Martone, “Dışarı / Fuori” ile yazar Golarda Sapienza’nın hapishane günlerini anlatacak. Afrika kıtasının 2 temsilcisi, “Sesin Tarihi / The History of Sound” ile Güney Afrikalı Olivier Hermanus, Mısırlı (ve İsveçli) Tarık SalehCumhuriyetin Kartalları / Les Aigles de la République”te, önceki filmi “Cennetten Gelen Çocuk / Boy Fron Heaven”de olduğu gibi Mısır’ın yozlaşmış politikacılarını eleştirecek.

Ana yarışmanın iddialı isimleri arasında, kara komedi, gerilim, psikolojik korku filmi “Die My Love” ile İngiliz Lynne Ramsey, Norveçli yönetmen, Renata Reinsve ile “Sentimental Value”da işbirliğini sürdüren Joachim Trier var. Ukraynalı prestijli yönetmen Sergey Loznitsa, Stalin dönemini ekrana taşıyan “2 Savcı / Deux Procureures” ile Cannes’da tekrar ödül listesine girmeye çalışacak. Latin Amerika sinemasının temsilcisi Kleber Mendonça FilhoGizli Ajan / O Secreto Agente” ile bizleri yine doğum yeri Recife şehrine götürecek. Ana yarışmanın son 2 filmi Almanya sinemasının temsilcisi Masha Schilinski’nin “Düşme Sesi / Sound of Falling” ve Japon Chia Hayakawa’nın aile draması “Renoir”.

FESTİVAL AFİŞİ

78. Cannes Film Festivali afişinde 60 yıl öncesinin Altın Palmiye Ödülü galibi “Bir Erkek ve Bir Kadın / Un Homme et Une Femme”a yer verdi. Yahudi yönetmen Claude Lelouche’un senaryo yazılımına da katıldığı filmin 2 kahramanı Anouk Aimée ile Jean-Louis Trintignant’ın birbirlerine sarılırken gösteren 1 değil, 2 resimli bir afiş. Festival yönetimi bu afişle adeta bana bir “60. Yıldönümü hediyesi” sunmuş oldu. Zira çiçeği burnunda bir sinefil olarak katıldığım ilk festival olan 1966’da, büyük ödülü kazanan bu film sonraları En İyi Özgün Senaryo ve Yabancı Dilde En İyi Film Oscar Ödülleriyle taçlandırıldı. Festivali izleyen basın mensupları listesinde Türkiye’den sadece Tuncan Okan ile benim ismim vardı. Hemen temas kurduğum, Milliyet’teki yazılarından hayran olduğum, Türk sinema yazarları duayenlerinden, Türk basınına batılı tarzda sinema eleştirini getiren Tuncan Okan bana yakınlık göstermiş ve festival boyunca bana yol göstericilik yapmıştı.

Bir Erkek ve Bir Kadın”ı birlikte izlediğimiz Tuncan Okan’a, o güne kadar adını duymadığım Claude Lelouch’u sormuştum. “Lelouch yaptığı 5 uzun metrajlı filmle vasat bir yönetmen olarak tanınır. Bu filmi de diğerleri gibi eleştirilirse sinemayı bırakacağını dahi söylemişti” cevabını almıştım. 78 yıllık Cannes Film Festivali tarihinde ilk kez 2 kare kullanılarak yaratılan ikili afiş, Festival Sarayı’nın cephesini süsleyecek.

Filmde, bir film stüdyosu çalışanı dul Anne ile karısı intihar etmiş olan bir otomobil yarışçısı Jean-Louis Duroc’un yolları çocuklarının okuduğu yatılı okulda kesişiyordu. Aralarında önce dostluk sonra da bir aşk filizleniyordu. Festival yönetimi afiş için yaptığı açıklamada : “Filmin 2 kahramanının afişte görülen kucaklalması, şüphesiz ki 7. sanatın en ünlüsü olduğu için, birbirini seven bir erkek ve bir kadını ayıramayacağımız için, Cannes Festivali tarihinde ilk kez çift resimli bir poster sunmayı seçtik. Her ikisi de Cannes’da En İyi Oyuncu Ödülü kazanan (Trintingnant “Z / Ölümsüz”, Aimée “Boşluğa Atlayış / Salto Nel Vuoto”) bu erkek ile kadın artık yaşamıyor. Bu ikili afiş onlara birer saygı duruşu niteliğinde. Zerafetin ve baştan çıkarıcılığın üstesinden gelen tutkulu bir aşkın yoğunluğunu ifade eden bu 2 poster gibi, varoluşlarımızın filmini sonsuza dek yansıtıyorlar” denmişti. Sinema tarihine damga vuran filmin Francis Lai tarafından bestelenen, aradan geçen 60 yılın eskitemediği şarkıları günümüzde de zevkle dinlemeye devam ediyoruz.

CEVAPLA

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen isminizi buraya giriniz